Wykład „Między grozą a niesamowitym. Pejzaże dźwiękowe powojennego Wrocławia”

Pamięć o powojennym Wrocławiu opiera się przede wszystkim na wielokrotnie reprodukowanych fotografiach zrujnowanego miasta. Jeśli jednak spróbujemy – sięgając do świadectw autobiograficznych – odtworzyć pejzaż dźwiękowy tamtego czasu, obraz codziennego życia może stać się pełniejszy o dotąd pomijane wymiary doświadczenia. Wśród nich szczególne znaczenie miały dźwięki grozy oraz dźwięki niesamowite.

Dwanaście miesięcy roku 1945 przyniosło we Wrocławiu gwałtowne przeobrażenia środowiska dźwiękowego miasta oraz ogromną liczbę zróżnicowanych fenomenów dźwiękowych. Podczas spotkania skupimy się na wybranych dwóch przykładach: dźwiękach grozy oraz dźwiękach niesamowitego. Pierwsze były wezwaniem pomocy, wytwarzanym przez niemieckich mieszkańców zagrożonych napaściami we własnych domach. A były nimi odgłosy uderzeń w różnego rodzaju metalowe i blaszane przedmioty codziennego użytku – przede wszystkim garnki – oraz towarzyszące im okrzyki „Hilfe”. Odmienny charakter mają dźwięki, które w relacjach autobiograficznych mieszkańców opisywane były jako dziwne i alienujące. Były to halucynacje dźwiękowe oraz odgłosy o nierozpoznanym źródle, nagle pojawiające się w pejzażu dźwiękowym miasta i odbierane przez mieszkańców jako mroczne, tajemnicze i nieswoje.

Osoba prowadząca: dr Sławomir Wieczorek - pracuje w Instytucie Muzykologii Uniwersytetu Wrocławskiego. Interesuje się historią muzyki XX wieku, muzyką współczesną, historycznym pejzażem dźwiękowym oraz perspektywami sound studies i muzykologii kulturowej.